III. Tukuyin ang kontekstwal na pahiwatig ng mga sumusunod pahayag mula sa iba’t ibang kabanata ng Noli Me Tangere. Isulat ang titik ng tamang sagot.26. “Wag kang magalit Kuya. Sabi ng kura, papatayin niya ako kapag hindi ko nailabas ang 2 onsa. Kung ninakaw ko na lang , may damit sana kayo ni Nanay kahit mamatay ako.” -Crispin*1 pointHindi dapat magalit si Basilio dahil kung ninak ito ni Crispin ay maibabalik niya pa ito sa kura upang hindi na siya nito saktan at pahirapan.Ipinaliwanag ni Crispin na sana ay totoong ninakaw na lang niya ang pera upang maibili niya ng damit ang kanyang ina at kapatid kahit na ikamatay niya pa itoHinikayat niya si Basilio na huwag magalit sapagkat hindi naman niya talagang ninakaw ang 2 onsa ng kura.Ayon kay Crispin ay ibabalik niya ang salapi ng kura kung totoong ninakaw niya ang pera kaya hindi na dapat pang magalit si Basilio.27. “Mapusok kayo, sa susunod ay huwag ninyong bibiruin ang Diyos.” – Crisostomo Ibarra*1 pointIpakita ang paggalang lalo na sa ating Panginoon upang tayo ay hindi maparusahan.Ngayon ay maari mong biruin ang Panginoon subalit hindi mo na ito maaring ulitin.Ang pagmamadali ay hindi kinalulugdan ng Diyos kaya matutong maghintay at magparaya.Huwag maging padalos-dalos sa pagdedesisyon upang hindi mapahamak.28. “Mamamatay akong hindi man lang nakikita ang pagbubukang-liwayway sa aking lupang tinubuan. Kayong mga makakikita, batiin ninyo siya at huwag kalimutan ang mga nasawi sa dilim ng gabi. ” - Elias*1 pointHindi na siya sisikatan ng araw kaya labis ang kanyang panghihinayang para sa kanyang bayan.Pahalagahan natin ang kalayaan at huwag kalimutan ang mga nagbuwis ng buhay upang ito ay makamtan.Mapapalad ang mga taong nakamtan ang kalayaan kaya huwag na tayong magpapasakop muli sa mga dayuhan.Hindi nabalewala ang pagbubuwis ng buhay ni Elias sapagkat dahil sa kanyang pagsasakripisyo ay nakamtan natin ang kalayaan.29.  “Dapat bigyang-dangal ang isang mabuting tao habang siya ay buhay pa kaysa kung patay na.”- Pilosopo Tasyo.*1 pointParangalan natin ang kabutihan ng ating kapwa maging buhay man siya o patay na.Mas kalugod-lugod ang pagbibigay ng karangalan sa isang mabuting tao habang ito ay buhay pa.Madalas na hindi natin nakikita ang kabutihan ng isang tao habang siya ay nabubuhay pa.Balewala ang pagpaparangal sa isang yumao dahil siya ay patay na.30. “Parang pangarap lamang ang gabing ito sa loob ng pitong taong itinigil ko sa Europa! Diyos ko! Hindi pa rin naaayos ang batong ito mula nang umalis ako.” – Crisostomo Ibarra.*1 pointNanatiling makaluma ang tradisyon ng Pilipinas.Ninais ng mga Pilipino na manatili ang lumang kaugalian.Nagpapahiwatig ng kawalan ng pag-unlad sa Pilipinas.Nagpapahiwatig ng pagmamahal sa lupang dayuhan.

3. Hindi nakakaligtaan ng pamilyang Ramos ang manalangin nang sama-sama higit sa lahat ang pagsisimba nang magkakasama tuwing Linggo. Ano ang ipinakikita ng pamilyang ito na dapat mong tularan?*1 pointA. buo at matatagB. may disiplina ang bawat isaC. nagkakaisa sa paraan ng pagsamba sa DiyosD. hindi nagkakaroon ng alitan kailanman

4. Huling bahagi ng talumpati. Nag-iiwan ng kakintalan sa isipan ng nakikinig.a. Paninindiganb. Pamimitawanc. Paglalahad5. Mahalaga na maunawaan ng tagapakinig ang mensahe kaya nararapat na ibigay ang lenggawaheng gagamitin sa uri ng tagapakinig.*a. Kahusayan sa Pagsasalitab. Kaalaman sa Paksac. Kahandaan6. Malalaman agad ng mga tagapakinig kung pinaghandaang mabui ang pagtatalumpati sa panimula o introduksyong bibigkas ng tagapagsalita.*a. Kahusayan sa Pagsasalitab. Kaalaman sa Paksac. Kahandaan7. Ang sapat na kaalaman sa paksa ng tagapagsalita ay masasalamin sa paraan ng pagbigka o pagtatalakay na ginagawa niya.*a. Kahusayan sa Pagsasalitab. Kaalaman sa Paksac. Kahandaan8. Napakahalaga na maging wasto ang bigkas ng nagsasalita.*a. Bigkasb. Tinigc. Kumpas9. Ito ang pinakamahalagang puhunan ng isang nagsasalita.*a. Bigkasb. Tinigc. Kumpas10. Kamay ay importante sa nagsasalita.*a. Bigkasb. Tinigc. Kumpas

“Kung ako po’y magkakaroon ng ubang katulad niyan at kapag nilingon ko  ang aking tingin sa nakaraan at nakita kong wala akong nagawa kundi ang  para sa sarili lamang at hindi para sa bayang nagkaloob sa akin ng lahat ng  bagay, ang bawat uban ay magiging isang tinik at hindi ko ipagkakapuri  bagkus ikakahiya”. Ang lahat ng pahayag ay maiuugnay sa winikang ito ni  Isagani MALIBAN sa ____________.*1 pointa. pagiging kapaki-pakinabang na mamamayanb. paggawa ng ikabubuti ng kapuwa Pilipinoc. pagtanaw ng utang na loob at pagmamalasakit sa bayand. pagiging tahimik at hindi pakikisangkot sa mga usaping panlipunan

1. Isang paraan din ito ng pagkilala, pagpapakahulugan at pag-tataya ng mga simbolong nakalimbag.*a. Pagsulatb. Pakikinigc. Pagbasad. Pasalita2. Di gaanong seryoso ang pagbasa tulad na lamang kung nagpapalipas ngoras, nagpapatuyo ng buhok habang nagbabasa at iba pa.*a. Iskaningb. Kaswalc. Previewingd. Iskiming3. Ang hakbang sa pagkilala sa mga nakalimbag na simbulo at maging sa pagbigkas nang wasto sa mga simbulong nababasa.*a. Reaksyonb. Asimilasyonc. Komprehensyond. Persepsyon4. Ito ay isinasama at iniuugnay ang kaalamang nabasa sa mga dati nang kaalaman o karanasan.*a. Reaksyonb. Asimilasyonc. Komprehensyond. Persepsyon5. Ang Pagproproseso ito ng mga impormasyon o kaisipang ipinahahayag ng simbulong nakalimbag na binasa.*a. Reaksyonb. Asimilasyonc. Komprehensyond. Persepsyon

I. Panuto: Piliin ang titik ng iyong sagot. 1. Habang naglalakad si Sisa na kasama ang mga sibil, siya’y hiyang-hiya sapagkat a. noong panahong iyon, masama ang tingin ng mga tao sa babaeng kasama ng mga sibil. b. baka maniwalang sadyang magnanakaw ang kanyang mga anak. c. baka makita siya ng kanyang asawa na kasama ang mga sibil. d. baka siya makita ng kanyang mga kaibigan at kapitbahay. 2. Ayaw paanyayahan ni Maria Clara si Pari Salvi sa piging sa gubat sapagkat a. ang makalupang pagsasaya ay hindi angkop sa mga alagad ng Diyos. b. ang paniniwala niya’y lagi siyang binabantayan ng pari. c. ang pari ay kinakikitaan ng makamundong pagnanasa d. siya’y tinutukso ng mga kaibigan. 3. Nagsabing sa ilalim ng lawa makakapiling na rin sana niya ang mga mahal sa buhay A. Elias. B. Leon. C. Albino. D. Ibarra. 4. Pinunit ni Pari Salvi ang laruang aklat ng mga dalaga pagkat a. hindi siya isinali sa laro. b. kasalanan daw ang maniwala sa nakasulat sa aklat. c. naiinggit sa kaligayahan ng mga dalaga. d. galit sa mga dalaga dahil sa mga narinig niyang parunngit sa kanya. 5. Ang unang payo ni Pilosopo Tasyo kay Ibarra ay huwag siyang hilingan ng payo sa dahilang a. ang kanyang ipapayo ay mahirap sundin. b. siya’y abala sa pagkakataong iyon. c. ituturing ding baliw ang taong sumangguni sa kanya. d. ang kanyang ipapayo ay aral sa karanasan. 6. Sa mga dekorasyon sa kabahayan, inilabas ng mga taga San Diego ang _____ na minana pa nila sa mga ninuno. a. makikintab na pigurin b. kristal na globo c. makukulay na pintura d. kahoy na iskultura 7. Ang pasalubong ni Kapitan Tiyago kay Maria Clara ay a. magara’t mamahaling piyano. C. malaking kuwadrong galing sa Europa. b. larawan ng kanyang ina. D. relikaryong ginto 8. Sa sulat ni Kapitan Martin, binabanggit niyang si Ibarra bagamat mapera ay hindi marunong _____ tulad ng kanyang ama. a. magsugal. B. gumasta. C. mag-impok. D. mag-abuloy. 9. Pinilit si Pari Damaso ng kanyang mga kasamang prayle upang magsermon sa pista pagkat a. malaking halaga ang ibabayad sa kanya. b. napag-aralan at nalalaman niya ang buhay at himala ni San Diego. c. bantog sa kahusayang magsermon. d. kilala niya ang bayan at mga mamamayan 10. Natuwa si Pari Damaso nang mamataan niyang kabilang si Ibarra sa makikinig sa kanyang sermon dahil sa a. ngayon lamang nakitang nagsimba ito. b. nagpapakilala ito ng kababaang loob. c. gustung-gusto niya ang binata para kay Maria Clara. d. pagkakataon upang tuligasain si Ibarra.