Tekst 1Al dat Engels drukt maar op de Nederlandse taalvaardigheid van jongeren, een slechte zaak. Toch?Integendeel, zou ik zeggen, en de minister slaat de plank goed mis.Bron: Casper Colenbrander, (16 oktober 2019). Vergeet het Nederlands, zet in op Engelse taalvaardigheid, op: www.volkskrant.nl.Tekst 2In Nederland lopen 800.000 schapen rond, maar hun wol is waardeloos. Letterlijk, want het scheren kost meer dan de wol opbrengt.Bron: Van waardeloze wol naar trui: 'De eerlijke prijs is 400 euro', (18 oktober 2019), op: www.rtlnieuws.nl.Tekst 3Word nu lid en maak u ook sterk voor een beter milieu!Tekst 4Verwijder eerst de poten en vleugels van de sprinkhanen.Leg de sprinkhaan op een vorkje en haal deze door het beslag.Bak de insecten krokant in de olie.Bron: Gefrituurde sprinkhanen, op: duurzaaminsecteneten.nl.Tekst 5Op de brug over de Boerenwetering stond een jong stel innig verstrengeld, zoals dat heet, naar de leuning te kijken. Die leuning zat vol met love locks, van die kleine hangslotjes die geliefden in alle wereldsteden aan bruggen bevestigen.Bron: Sylvia Witteman, (14 oktober 2019). Dat ze twee jaar eerder met een ander een love lock aan de brug had gehangen, leek hem niet te deren, op: www.volkskrant.nl.AWelke van de teksten uit zijn vooral objectief?

(1) Veel steden hebben een rechthoekig schaak- of dambordpatroon, dat wil zeggen dat de straten loodrecht op elkaar zijn aangelegd. Men spreekt ook wel van het hippodamische systeem, naar de Griekse architect en stedenbouwkundige Hippodamus van Milete uit de vijfde eeuw v. Chr., die dit systeem voor het eerst op grote schaal heeft toegepast. Tegenwoordig wordt ook vaak de Engelse term grid gebruikt. Vóór Milete werd deze structuur al toegepast in Klein-Azië en Mesopotamië, evenals tijdens de Chinese oudheid in China. (2) In het hippodamische systeem groeit een stad niet geleidelijk zonder plan (zoals oude Griekse steden vaak rondom een acropolis* ontstonden), maar wordt hij planmatig aangelegd met straten die elkaar recht kruisen. Deze straten verdelen de stad in huizenblokken van gelijke grootte. Op centrale plaatsen wordt een aantal huizenblokken uitgespaard voor de markt (forum) en de openbare gebouwen. Hippodamus leerde waarschijnlijk de planmatige stadsaanleg kennen rond 495 v. Chr., doordat toen zijn geboortestad Milete na de verwoesting door de Perzen opnieuw werd opgebouwd. Vervolgens was hij zelf actief bij de stadsaanleg van Piraeus en Thurii. In de hellenistische tijd (ca. 330-30 v. Chr) kwam er meer verschil tussen brede hoofdstraten en smallere secundaire straten. Het castra-model (3) De Romeinen gebruikten bij de aanleg van nieuwe steden een vergelijkbaar systeem, dat gebaseerd was op de manier waarop ze hun legerkampen (castra) aanlegden. Dit systeem wordt daarom het castramodel genoemd. De Romeinen pasten dit systeem toe bij de coloniae die zij vanaf de derde eeuw v.Chr. nieuw aanlegden. Uitgangspunt vormt een assenstelsel van een noord-zuidstraat, de cardo (Latijn voor ‘as’), en een langere oost-weststraat, de decumanus. Bij het kruispunt van deze straten lagen de markt en andere centrale voorzieningen. Parallel aan de cardo en de decumanus werden andere straten aangelegd, waardoor de stad volgens het schaakbordpatroon in gelijke huizenblokken werd verdeeld. (4) Een van de best bewaarde voorbeelden van een Romeinse stad die volgens het castramodel is aangelegd, is Timgad in Algerije. Vaak is ook in moderne plaatsen met een Romeinse oorsprong het schaakbordpatroon nog terug te vinden, zoals in de Italiaanse plaatsen Aosta en Lucca. Ook in het Duitse Xanten, waar de Romeinse plaats Colonia Ulpia Traiana gedeeltelijk is opgegraven en herbouwd, is hetzelfde patroon te zien.Polders (5) Het van de Romeinen overgenomen castramodel werd in Nederland ook toegepast in drooggemalen polders voor de planning van wegen en de indeling in percelen. Het eerst werd dit gedaan in de Beemster, die in 1612 werd drooggemalen. De polder heeft een schaakbordpatroon van wegen, met twee hoofdwegen (zoals bij de Romeinen de cardo en de decumanus) en op de kruising daarvan de hoofdplaats Middenbeemster (zoals bij de Romeinen het forum). Een ander voorbeeld is de Haarlemmermeer (1852), met Hoofddorp als centrale plaats. (6) Ook in de aanleg van moderne steden is het schaakbordpatroon vaak te vinden. De oude binnenstad van het Duitse Mannheim is opgedeeld in regelmatige Quadrate, die genummerd werden met letters en cijfers. In de stad New York kreeg Manhattan in het begin van de negentiende eeuw een nieuw stadsplan, waarbij de avenues van noord naar zuid liepen en de streets van oost naar west. Deze kregen allemaal een nummer. Ook de wijk Eixample in Barcelona is aan het eind van de negentiende eeuw gebouwd met huizenblokken van gelijke grootte en elkaar loodrecht kruisende straten. Slakkenhuis (7) In het Zuid-Franse Valbonne werd de structuur van het schaakbord door monniken geïntroduceerd om te voorkomen dat er ‘trek’ ontstond bij wind, waardoor de kans op verbranding van de hele stad sterk werd verminderd. Veel bergstadjes werden namelijk gebouwd in de vorm van een slakkenhuis, bijvoorbeeld het Zuid-Franse stadje Mougins, ten noorden van Cannes. Als dan de mistral, een sterke wind, opstak, was in de hete zomer de kans op brand met desastreuze gevolgen groot, wat nog werd verergerd door het slakkenhuisvormige stratenplan van het stadje.*acropolis: hoogste punt van een stad, waar ook de burcht werd gebouwd‘Het schaakbordpatroon in de stedenbouw’, op: nl.wikipedia.org (bewerkt).Bron uitklappenAWelk gedeelte van de tekst vormt de inleiding?

In leerjaar 2 heb je onder meer geleerd wat een hoofdgedachte is, welke functies de inleiding van een tekst kan hebben, wat signaalwoorden zijn, welke tekstsoorten er zijn, wat subjectief en objectief betekent, hoe je een tekst samenvat, welke tekstsoorten je in een krant aantreft en wat koppen en tussenkoppen zijn. Al deze onderwerpen worden in deze paragraaf herhaald.AWelk tekstverband vind je in deze tekst?

Lees de uitspraken over seksualiteit en seks.ABen je het eens of eens met de stellingen?Noteer per stelling wat maakt dat je het er eens of oneens mee bent.Iemand het bed 'inpraten' moet kunnen.Ik ben 13 jaar en als ik wil vrijen met de liefde van mijn leven (19 jaar), dan moet ik dat zelf weten.Ik wil voor mijn 18e verjaardag seks hebben, anders loop ik achter op de rest.Het is beter dat je eerst jezelf leert kennen, voordat je het met een ander doet.Een striptease voor de webcam kan geen kwaad.Het is vervelend als je op straat wordt nagefloten.Ik mag thuiskomen met wie ik wil.Seks hoort bij een relatie.Er is geen antwoord opgeslagen

e ziet op de spoedeisende hulp een matig zieke jongen van 7 jaar. Hij heeft sinds 4 dagen koorts en keelpijn. Hij hoest, en slikken doet pijn. Hij heeft een fijnvlekkige huiduitslag (ruw aspect) over het hele lichaam en een aardbeientong.Wat is de meest waarschijnlijke verwekker?

VRAAG 1Bestudeer die onderstaande artikel wat in Huisgenoot verskyn het enbeantwoord dan die vrae wat daarop volg.TEKS A1 Dit is belangrik om te weet wie jy is voordat jy in ʼn ernstige verhoudingbetrokke raak. Leer jouself eers ken en wees seker van jouself voordat jy ʼnander persoon kan leer ken. As jou meisie of kêrel nie van jou hou soos wat jy isnie, dan is sy/hy nie die regte persoon vir jou nie.2 Verander jy partykeer jou opinie omdat jy jou meisie of kêrel beter wil laatvoel? Lees hier oor die maniere waarop verhoudings werk.3 In sekere verhoudings stem die een persoon altyd met die ander een saam,net om nie die meisie of kêrel kwaad te maak nie. Die een persoon is altydbereid om van opinie te verander om die ander persoon te pas. Is jy,byvoorbeeld, die heeltyd bang om jouself te wees, omdat jou meisie of kêrel niedaarvan hou nie? Wees versigtig, want op hierdie manier kan jy jou eie identiteitmaklik verloor.4 Julle moet dieselfde kan dink oor belangrike dinge in die lewe, maar julle moetook op ʼn gesonde manier van mekaar verskil. Dit maak die verhouding soveelsterker as julle mekaar se lewens deel, maar ook op julle eie kan funksioneer.5 Gaan kyk julle altyd na die flieks wat jou maat voorstel en kies jou maat altyddie musiek waarna julle luister? In ʼn verhouding is dit belangrik om julle lewensen idees met mekaar te deel. Jy kan nie jou idees verander om ʼn maat tevrede testel nie. Dit sal later net tot frustrasie en ongelukkigheid lei.6 Belangstelling in jou maat is baie belangrik. Almal wil voel en beleef dat hullevir iemand belangrik is. Dit is maklik om partykeer iemand anders in jou leweeerste te stel. Dit laat die ander persoon belangrik voel en dit beteken baie virdaardie persoon.57 Om saam te kan lag, help om ʼn verhouding gesond te hou. Waardeer jou maatse sterk punte en wees geduldig met mekaar se foute. As daar altyd ʼnongelukkigheid in julle saamwees is, moet jy jouself afvra of die verhouding diemoeite werd is.8 Moenie jou vriende afskeep nie en kuier soms alleen saam met jou eie vriende.Moet ook nie bang wees vir jou maat se vriende nie. As dit gebeur, kan vriendejulle verhouding vernietig, want vriende kies maklik kant.9 Geniet julle verhouding, weet wat julle wil hê, besluit wat julle gelukkig maak,want ʼn verhouding bestaan uit twee mense. Laat ʼn verhouding stadig ontwikkel.10 Laastens is dit belangrik om te onthou dat almal ‘n liefdestaal het. Vind eetwat jou maat sin is en gebruik dit dan tot jou voordeel. Sê dankie en wys jouwaardering vir die klein goedjies.Verwerk uit: Huisgenoot, 18 Maart 2010Vraag 1.1 [1 punt]Wat is belangrik om te doen voordat jy ‘n ander persoon kan leer ken?Vraag 1.2 [1 punt]Stem jy saam met die volgende stelling, motiveer jou antwoord:“As jou meisie of kêrel nie van jou hou soos wat jy is nie, dan is hy/sy nie dieregte persoon vir jou nie.”Vraag 1.3 [1 punt]Watter woord in paragraaf 3 sê vir ons dat dit nie noodwendig alle verhoudingsbeïnvloed nie.6Vraag 1.4 [1 punt]Is die volgende stelling WAAR of ONWAAR, motiveer jou antwoord deur ‘n sinaan te haal.As jy bang is om jouself te wees, is dit ‘n teken dat jy nie sommer jou identiteitsal verloor nie.Vraag 1.5 [2 punte]Hoekom is daar soms een persoon wat altyd met die ander persoon saam stem?Watter raad sou jy vir so persoon gee?Vraag 1.6 [2 punte]Wat dink jy bedoel dit om op ‘n gesonde manier van mekaar te verskil?Verduidelik deur na TWEE voorbeelde in jou antwoord te verwys.Vraag 1.7 [1 punt]Haal DRIE opeenvolgende woorde uit paragraaf 4 aan wat dieselfde as“onafhanklik/onafhanklikheid” beteken.Vraag 1.8 [2 punte]Watter TWEE dinge is belangrik om in verhoudings met mekaar te deel?(Paragraaf 5)Vraag 1.9 [1 punt]Wat kan gebeur as jy jou idees verander om ‘n maat tevrede te stel? (Paragraaf5)7Vraag 1.10 [2 punte]Stem jy saam dat belangstelling in jou maat belangrik is? Motiveer jou antwoord.Vraag 1.11 [1 punt]Kies die antwoord wat die beste by die stelling pas. Let wel: Jy hoef slegs dieletter langs die vraagnommer te skryf.Wat gebeur wanneer jy iemand anders eerste stel?A Hulle sal jou nooit verlaat nie.B Hulle voel belangrik en dit beteken baie vir daardie persoon.C Dit laat voel hulle belangrik, maar beteken nie baie nie.D Dit veroorsaak dat die verhouding vinniger eindig.Vraag 1.12 [1 punt]Haal een woord uit paragraaf 7 aan wat dieselfde as hartseer beteken.Vraag 1.13 [3 punte]Lys DRIE dinge wat tot ‘n gesonde verhouding kan bydra. (Paragraaf 7)Vraag 1.14 [1 punt]Op watter manier kan vriende dit vir jou en jou maat moeilik maak om julleverhouding te laat werk?Vraag 1.15 [1 punt]Watter bron sal jy gebruik as jy hierdie volledige artikel wil lees?Vraag 1.16 [2 punt]Volgens paragraaf 9 is dit belangrik om julle verhouding te geniet.Watter TWEE faktore kan bydra tot ‘n verhouding wat beide partye kan geniet?8Vraag 1.17 [1 punt]Wat, dink jy, word met ‘n liefdestaal bedoel?